Bevlogenheid is geen luxe
Lang werd bevlogenheid gezien als iets extra's: mooi als het er is, maar niet noodzakelijk. Dat beeld klopt niet meer. Bevlogen medewerkers presteren beter, blijven gezonder en blijven langer. Het is een voorwaarde voor duurzame inzetbaarheid geworden.
Wat is bevlogenheid?
Bevlogenheid is een positieve, energieke toestand in het werk. Onderzoekers als Wilmar Schaufeli en Arnold Bakker onderscheiden drie kenmerken.
Naar Schaufeli en Bakker
Bevlogenheid is daarmee in veel opzichten het tegenovergestelde van burn-out. Waar bij burn-out de energie op is, geeft het werk bij bevlogenheid juist energie.
Het JD-R-model: twee processen tegelijk
Het Job Demands-Resources-model, kortweg JD-R-model, is een van de best onderzochte modellen over werk en welzijn. Het laat zien dat er in elk werk twee processen tegelijk spelen.
Het eerste proces begint bij taakeisen: werkdruk, emotioneel zwaar werk, onduidelijke verwachtingen. Taakeisen kosten energie. Zijn ze langdurig te hoog en is er te weinig herstel, dan leidt dat tot stress, uitputting en uiteindelijk verzuim.
Het tweede proces begint bij hulpbronnen: alles wat helpt om het werk goed te doen. Denk aan regelruimte, steun van collega's en leidinggevende, feedback en kansen om te leren. Hulpbronnen geven energie en leiden tot bevlogenheid en betere prestaties.
Naar Bakker en Demerouti
Waarom hulpbronnen het verschil maken
Het belangrijkste inzicht uit het model: de twee processen beïnvloeden elkaar. Voldoende hulpbronnen dempen het negatieve effect van hoge taakeisen. En juist als het werk uitdagend is, zorgen hulpbronnen voor de meeste bevlogenheid.
Dat verandert de vraag die je als organisatie stelt. Niet alleen "hoe verlagen we de werkdruk?", maar ook "hoe zorgen we dat mensen de hulpbronnen hebben om hun werk aan te kunnen?". Werkdruk verlagen is soms nodig, maar zelden genoeg. Hulpbronnen versterken werkt vaak sneller en levert meer op.
Het ABC van bevlogenheid
In mijn trainingen gebruik ik een eenvoudig ezelsbruggetje: het ABC. Het zijn drie hulpbronnen die steeds terugkomen. Niet toevallig zijn het ook de drie psychologische basisbehoeften uit de zelfdeterminatietheorie van Deci en Ryan. Worden ze vervuld, dan ontstaat motivatie van binnenuit.
Naar Deci en Ryan, zelfdeterminatietheorie
Van luxe naar voorwaarde
Vroeger werden autonomie, verbinding en ontwikkeling gezien als extra's voor goede tijden. Nu de werkdruk hoog is, goed personeel schaars en mensen langer doorwerken, zijn ze een voorwaarde voor goede prestaties. Te hoge werkdruk is de meest genoemde oorzaak van werkgerelateerd verzuim, en bijna één op de vijf werknemers heeft burn-outklachten. Organisaties die alleen op taakeisen sturen, missen de helft van het verhaal.
Wat kun je als organisatie doen?
Training: Verminder stress, verhoog bevlogenheid
In deze training leren leidinggevenden en medewerkers het JD-R-model en het ABC toe te passen op hun eigen werk. Praktisch, op maat van jullie organisatie en direct toepasbaar.
Vraag de training aan